https://www.youtube.com/embed/CCPWGz5yDHQ?si=jgRUxfOU-AMXP1tR" 

Енді Балқаш көліне жету бұрынғыдан әлдеқайда жеңіл. Жетісу облысында көлге апарар басты жолдар жаңғыртылып, көлік қозғалысына жол ашылды .Туризмді дамытуға серпін беретін бұл жоба, өңірінің экономикалық әлеуетін де арттыра түспек.

Балқаш көлі – еліміздің ең ірі табиғи су айдындарының бірі. Туристер жиі баратын бұл мекенге жету бұрын қиын болатын. Енді жағдай өзгерді. Жетісу өңірінде Балқашқа апарар жол кезең-кезеңімен жаңғыртылып, сапалы жол арқылы көлге жету анағұрлым жеңілдеді. Атап айтқанда, ұзындығы 27 шақырымды құрайтын «Лепсі – Балқаш көлі» жолы толық жөнделіп, өткен жылы пайдалануға берілді. Сондай-ақ, «Алматы – Өскемен – Лепсі – Ақтоғай» бағытындағы 35-тен 110 шақырымға дейінгі аралыққа төменгі асфальт қабаты төселіп, көлік қозғалысына ашылды. Қазір 40 шақырым жолда асфальттың беткі қабатын төсеу және абаттандыру жұмыстары жүріп жатыр. Жол бойында 4 демалыс алаңы, аялдама және санитарлық тораптар орнатылған. Жоба аясында құрылысқа 65 техника мен 100-ден астам маман тартылған. Жол сапасына 5 жылдық кепілдік берілген. Толық аяқталу мерзімі – 2026 жылға жоспарланған. Сонымен қатар, биылғы жылдың соңына дейін Лепсі ауылында заманауи теміржол вокзалының құрылысы жоспарланып отыр. Бұл – өңірге келетін жолаушылар ағынын арттырудың тағы бір тетігі болмақ.

ҒАЛЫМЖАН ДӘРІБАЕВ ЖЕТІСУ ОБЛЫСЫНЫҢ ЖОЛАУШЫЛАР КӨЛІГІ ЖӘНЕ АВТОМОБИЛЬ ЖОЛДАРЫ БАСҚАРМАСЫНЫҢ БАСШЫСЫ “Бұл жолы Талдықорғаннан 132 шақырымда 18 жылдан бері салып жатырмыз ғой, асфальтпен қамтыдық. Проезд ашылды деп есептеуге болады. Халық неше жыл айналмалы жолмен жүрді. Сондай кедергілер болды. Қазіргі таңда сол мәселені шешіп, 1 сағатта осында келесіз екі есеге туристік келуін есебіміз солай”.

Балқаш көлінің жағалауын бейберекет құрылыс басып кетпеуі үшін 1682 гектар аумақта «Балқаш» туристік-рекреациялық демалыс аймағының егжей-тегжейлі жоспарлау жобасы әзірленді. Қазіргі таңда мемлекеттік сараптама қорытындысы күтілуде. Жоспарға сәйкес, бір реттік қабылдай алатын туристердің ең жоғарғы саны – 23 мың адам. Нөмірлер саны – 7100, көлікке арналған тұрақ орындары – 7200. Демалыс аймақтарында туристерге қызмет көрсететін 4,6 мың адамға дейін жұмыс орны ашылады деп жоспарланып отыр. Бұл – Балқашқа жақын елді мекендер үшін қосымша табыс көзі мен тұрақты жұмыс көзіне айналуы мүмкін.

АЙДОС БЕКЕТАЕВ ЖЕТІСУ ОБЛЫСЫНЫҢ ЭНЕРГЕТИКА ЖӘНЕ ТҰРҒЫН ҮЙ-КОММУНАЛДЫҚ ШАРУАШЫЛЫҒЫ БАСҚАРМАСЫНЫҢ БАСШЫСЫ “Соның бүгінгі таңда ең біріншісі электр қуаты жоқ болатын. Халық келіп демалса да, проблема болатын Лепсі ауылынан бастап электр жүйелері тартылды. Электр қуаты берілді”.

Туристік аймақта инженерлік-коммуникациялық желілердің құрылысы жүріп жатыр. Қазіргі жағдай бойынша 32 шақырым су желісі, 17 шақырым кәріз жүйесі толық берілсе, 36 шақырым электр желісінің 16 шақырымы тартылды. Жағалау бойында ұзындығы 9,3 шақырым болатын жол құрылысының 50 пайызы аяқталған.

ҒАЛЫМЖАН МАМАНБАЕВ ЖЕТІСУ ОБЛЫСЫ САРҚАН АУДАНЫНЫҢ ӘКІМІ “Инфрақұрылымды Үкімет алып келді. Енді біз осы жерді аукцион арқылы жағдайы бар, сала алатындарға берсек. Мұны алған адам егер салмаса Үкіметке қайтарым жасасын деп отырмыз. Алып алатын сататындар болады”.

АЙГЕРІМ ЕСІМХАН – ТІЛШІ Бүгінде Балқаш жағасында жылына 52 мыңға жуық адам демалса, болашақта бұл көрсеткіш 450 мыңға дейін жетуі мүмкін. Жағажай инфрақұрылымы дамып, жұмыс орындары ашылса – Балқаш еліміздегі басты туристік орталықтардың біріне айналуы ғажап емес.

https://www.youtube.com/embed/SfJH-CVzLJw?si=SxtDnZwcnS0Kk2mN" 

Бүгін Алматыда белгілі алаштанушы, филология ғылымдарының докторы, профессор Ғарифолла Әнестің ғылыми мұрасына арналған шығармашылық кеші өтті.Толығырақ тілші бейнематериалында.

Іс-шарада ғалымның Алаш арыстарына және қазақ тіл біліміне қатысты 30 жылдан астам ізденістері жинақталған іргелі еңбектерінің тұсауы кесіледі. Оның ішінде А.Байтұрсынұлы, Х. Досмұхамедұлы, Ә. Кекілбайұлы сынды қайраткерлерге арналған монографиялары мен көзі тірісінде жарық көрмеген ғылыми еңбектері көпшілікке алғаш рет ұсынылады.

НАЗГҮЛ ӘНЕСОВА  Ғ.ӘНЕСТІҢ ҚЫЗЫ: «Біздің папамыз профессор,доктор наук, ең бірінші 30 жыл бұрын Арыс қорын құрған оның жанынан кейін арыс баспасын ашты.Арыс баспасы арқылы көптеген шығарды, ол кітаптың барлығы міне көрмеде көрсетілген кітаптарының көбісі барлық өмірін, ғұмырын папамыз Репрессияға түскен адамдарды зерттеу, олардың еңбектерін ашуға аттарын атап ақтауға арнаған».

Сондай-ақ кеш аясында «Арыс» баспасынан жарық көрген кітаптардың көрмесі ұйымдастырылып, ХХ ғасыр басындағы «Қазақ», «Сарыарқа», «Айқап» басылымдарының заманауи жазуға бейімделген нұсқалары, энциклопедиялық еңбектері мен мемлекеттік тіл және мәдени мұра төңірегіндегі зерттеулері таныстырылды.

АНАР ФАЗЫЛЖАНОВА А.БАЙТҰРСЫНОВ АТЫНДАҒЫ ТІЛ БІЛІМ ИНСТИТУТЫНЫҢ ДИРЕКТОРЫ «Ғарифолла ағайдың осы бір  еңбегі болашақта сондай үлкен сөздіктің әзірленуіне мұрындық болатын соған бастан болатын зерттеу деп бағалаймын.Ағайдың қазіргі тұсауы кесілгелі отырған еңбектері ол кісінің зерттеп кеткен, жазып кеткен дүниелігінің бір бөлігі ғана Болашақта оның ұрпағы, қыздары осы Алаш қорының жұмысын жалғастырып, ол кісінің баспасының жұмысын тоқтатпайтындығына біз сенімдіміз».

ҚАСЫМХАН БЕГМАНОВ ҚР ЖАЗУШЫЛАР ОДАҒЫ ТӨРАҒАСЫНЫҢ ОРЫНБАСАРЫ: «Бүгін Ұлттық кітапханамызда қазақтың керемет бір азаматы,Алаштанушы ғалым, филология ғылымдарының докторы, профессор, баспагер ұлтымыздың ең бір аяулы, ардақты азаматы Ғарифолла бауырымызды еске алу кеші өтіп жатыр.Ғ.Әнес біздің қоғам Тәуелсіздік алған кешегі 30 жылдықтан бермен қарай үлкен еңбек етті.Баспа ашты.  Бүгінде перзенттері Ұлттық кітапханамен бірлесе отырып бауырымыздың бірнеше шығарған кітаптарының тұсаукесер рәсімін жасап,еске алу кешін өткізіп жатыр».

Ғарифолла Әнес — қазақ баспагерлігінің дамуына, қуғын-сүргін құрбандарын ақтау ісіне, тіл, әдебиет және мәдениет саласына сүбелі үлес қосқан бірегей тұлға. Ол — «Құрмет» және «Парасат» ордендерінің иегері, Айтматов академиясының академигі, «Арыс» қорының негізін қалаушы. Оның мұрасы келешек ұрпақтар үшін бағалы әдеби ескерткіш болып қала бермек.

https://www.youtube.com/embed/p1M0AFvoXDY?si=wxtzcHPgBqJ7g7fr" 

2025 жылдың 6 мамырынан бастап Жамбыл көпбейінді орталық аудандық ауруханасы ресми түрде Алматы облысы Денсаулық сақтау басқармасына қарасты мекеме мәртебесін алды. Бұл — өңірлік медициналық қызмет сапасын арттыруға бағытталған маңызды қадамдардың бірі.

Аурухана ұжымы бүгінгі таңда шалғай ауыл тұрғындарына алғашқы және мамандандырылған медициналық көмекті қолжетімді етуге бар күшін салып келеді. Жылжымалы медициналық кешендердің көмегімен елді мекендерді аралап, алдын алу шараларын жүргізу, скринингтер жасау және диагностика жүргізу сияқты ауқымды жұмыстар жүйелі түрде атқарылып жатыр.

ДАРХАН СЫБАНБАЕВ ЖАМБЫЛ КӨПБЕЙІНДІ АУДАНДЫҚ АУРУХАНАСЫНЫҢ БАС ДӘРІГЕРІ

Дәрігерлердің кәсібилігі мен заманауи құрал-жабдықтардың арқасында медициналық қызмет сапасы жыл санап жақсарып келеді. Бұл өзгерістер халықтың денсаулығын жақсартуға бағытталған ұзақ мерзімді бағдарламалардың нақты нәтижесі ретінде қарастырылуда. Жаңа мәртебе — жаңа жауапкершілік. Ал аурухана ұжымы осы сенімді ақтап, ауыл тұрғындарына сапалы әрі қолжетімді медициналық көмек көрсету жолында табанды еңбек етіп келеді. Ақ халатты абзал жандар Медицина қызметкерлері күні мерекесін де жұмыс үстінде атап өтті. Олар үшін басты қуаныш — шалғайдағы ағайынның алғысы мен амандығы.Шара барысында ұжым басшылығы бірқатар мамандарды марапаттап,жұмыстарына табыс пен алғысын білдірді.

АЙГҮЛ ҚОЙАЙДАРОВА ТЕРАПИЯ БӨЛІМІНІҢ МЕҢГЕРУШІСІ

Медицина қызметкерлері күніне орай Алматы облысы Жамбыл ауданы әкімдігі ақ халатты абзал жандарға арнап арнайы мерекелік кеш ұйымдастырды. Салтанатты шарада аудан тұрғындарының саулығы жолында аянбай еңбек етіп жүрген дәрігерлер мен медицина саласының ардагерлеріне ерекше құрмет көрсетілді. Үздік мамандарға алғыс хаттар мен естелік сыйлықтар табыс етілді. Айтулы шара дәрігерлерге деген қоғамның шынайы ризашылығы мен құрметінің көрінісі болды.

https://www.youtube.com/embed/GqJWZ2mZPpE?si=uY0Cu86CH0gaNp-D" 

https://www.youtube.com/embed/78Jb_EnKmxQ?si=vdL2hef-Xs-TOSXW"

Соңғы екі күн ішінде 70-тен астам қазақстандық азамат Ираннан шығуға жәрдем алған. Бұл туралы ҚР Сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі Айбек Смадияров мәлімдеді. Атап айтқанда, Иранда іссапарда жүрген алты қазақстандық азаматқа Әзербайжан аумағы арқылы елге оралуға көмек көрсетілді, – деді министрлік өкілі.

Оның айтуынша, 2025 жылғы 15 маусымда Қазақстанның 68 азаматы, оның ішінде дипломаттардың отбасы мүшелері, экономикалық ынтымақтастық ұйымының хатшылығында іссапармен жүрген қазақстандық мамандар, сондай-ақ Иранда қызметтік сапармен болған өзге де азаматтар Түрікменстан арқылы елден шығарылған. Айбек Смадияровтың айтуы бойынша Азаматтарымыз алдағы күндері Қазақстанға оралатын болады. Ирандағы Қазақстанның шетелдегі мекемелері қалыпты режимде жұмыс істеп жатыр.

https://www.youtube.com/embed/z15dS63vQZ4?si=uoVYHCJ-tDD9d63o" 

Алматы қаласында Қазақстан Республикасының көрнекті әскери және қоғам қайраткері – генерал-майор Төгісов Әмірбек Әнуарұлына арналған мемориалдық тақтаның ашылу рәсімі өтті.Толығырақ тілші бейнематериалында.

Қоғам қайраткері бүкіл саналы ғұмырын бұрынғы Кеңес Одағының Ішкі әскеріне, кейіннен  тәуелсіз Қазақстанның қауіпсіздігіне арнаған ерен тұлға.Ол еліміздің Ішкі әскері мен Қарулы күштерінің қалыптасуына, дамуына тікелей атсалысты. Сондай-ақ, жастарды әскери-патриоттық рухта тәрбиелеу жүйесінің негізін қалаушылардың бірі болды.

ҰЛЫҚПАН СЫДЫҚОВ ҚР ЕҢБЕК СІҢІРГЕН ҚАЙРАТКЕРІ, АКАДЕМИК «Әмірбек әке жолын қуып, тектілігін танытып,жастайынан білімге құштар болып жүріп осы әскери салаға белігін-сыбанып кірісіп, енді ғана есіп жиып, етегін жвуып жатқан Қазақстанның армиясын ең жауапты сласын тәрбие беру, ұлттық патриотизмды асқақтату саласына тер төгіп еңбек етіп жүріп, өз қатарынан озып шығып жастай генерал болып, жастай қорғаныс министрлігінің орынбасары қызметкерін өте абыроймен атқарды.Қазақ жастарының еңсесін көтеруге мән-мағынасын атқаруға із салды».

ТАТЬЯНА МИХАИЛОВНА Ә.ӘНУАРҰЛЫНЫҢ ЖАРЫ «Бүгін біз Алматы қаласының төріндегі М.Төлебаев көшесі, өзі тұрған 172-үйдің жанында өткен мемориалдық тақтаның ашылуындамыз.Мен осындай шараның орын алғанына өте қуаныштымын.Ашылу рәсіміне келген барлық жақындарыма, ветерандарға, көршілеріме оны білетін барлық адамдарға алғысым шексіз.Мен қазір бақыттымын себебі жарымның борышын осы тақтаның қойылуын орындадым деп ойлаймын. Ол отбасыда өте керемет әке- мейірімді, жанашыр, керемет жар болды.Ол бәріне бірдей көңіл бөлетін бірақ жұмысы оның өмірінің бір бөлшегі болды десем болады.Қазір балаларымыз да әкесінің жолымен Министрлік қызмете жұмыс істеуде».

Сондай-ақ Ол Ферғана өңірінде, Таулы Қарабақ пен Балтық жағалауындағы аймақтарда болған төтенше жағдайларда қоғамдық тәртіпті сақтау шараларына қатысқан, ерен еңбегі лайықты бағаланып, бірнеше медальдар мен «Айбын» орденінің иегері атанды.Мемориалдық тақта  Әмірбек Төгісовтың мемлекет пен қоғам алдындағы зор еңбегіне көрсетілген лайықты құрметтің белгісі болмақ.

https://www.youtube.com/embed/TaUI9FnnKig?si=ws6Uoits5V_bW2O_" 

https://www.youtube.com/embed/Bv55ko4ajds?si=089pdfMi-NB9Y8GM" 

Бүгін Алматы облысы, Талғар ауданында «Қазақстан халқы Ассамблеясына 30 жыл: бейбітшілік, тұрақтылық ,даму» тақырыбында этномәдени бірлестіктердің және қоғамдық құрылым өкілдерінің кездесуі өтті. Келесі материалға назар аударсақ.

Этномәдени бірлестіктер мен қоғамдық құрылым өкілдерінің кездесуі – Қазақстандағы ұлтаралық келісім мен қоғамдық тұрақтылықты нығайтудың маңызды алаңы болып табылады. Мұндай кездесулер елдегі түрлі этностардың өзара түсіністігін арттыруға, мәдени әралуандықты сақтауға және азаматтық қоғамды дамытуға бағытталған.

ТАҢАТ АЙДАРБЕКОВ АЛМАТЫ ОБЛЫСЫ ТАЛҒАР АУДАНЫНЫҢ ӘКІМІ «Биыл білесіздер Ассамблеяның 30 жылдығына байланыстырып, үлкен жиналыс өткізіп жатырмыз.Біздің аудандағы этнокультурамыз, бірлестіктеріміз өз ой пікірлерін салып бүгін бір жақсы отырыс болды.Ауданда білесіздер біздегі 6 этнокультура бірлестіктер бар.Олар біздің ауданымыздағы ең бастысы бірлік, ынтымақ нығайтуға өте үлкен үлестерін қосып жатқан сөзсіз белгілі оны өздеріңіз аудандағы үлкен іс-шараларда, мемлекеттік мерекелерде көріп жатсыздар, бір семьядай бір отбасыдай бірге әрқашан біргеміз».

Кездесу барасында бірлестіктер өзекті мәселерді көтеріп, алдағы жоспарларымен бөлісті.Сондай-ақ Алматы облысы мәслихатының төрағасы Қуат Байғоджаев облыстағы туризм, ауылшаруашылығы аграрлық сала жөнінде бірқатар мәселелерді қозғап, жұмыстар атқарылып жатқанын мәлімдеді.

ҚУАТ БАЙҒОДЖАЕВ АЛМАТЫ ОБЛЫСЫ МӘСЛИХАТЫНЫҢ ТӨРАҒАСЫ «Бұл кездесудегі негізгі мақсатымыз – мәслихат депутаттарымен, осы Ассамблея мүшелерінің бірлесіп кеңейтілген отырысында Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевтың ел бірлігі мен тұрақтылығына қатысты шаралардың толыққанды іске асу барысына тоқталдық.Бүгінгі күнде мұнда корей, ұйғыр, грек, орыс, түрік этно-бірлестік мүшелері келіп, өздерінің бірлестігіндегі атқарылып жатқан, мұндағы жастармен, қоғамдық ұйымдармен, өкілетті органдармен және атқарушы органдармен атқарылып жатқан жұмыстар барысы жөнінде әңгіме айтылды.Ең бір керекті ұққанымыз – бұл жерде біздегі халықтар достығы неғұрлым мығым болатын болса, елдің бірлігі мен тұрақтылығы соғұрлым күшті болады.Елдің игілігіне бірлесіп атқарылатын жұмыстардың пәрменділігі арта береді деп есептейміз».

Сондай-ақ,кездесу барысында БАҚ өкілдері мерекесінің қарсаңында мәслихат төрағасы арнамыздың редактор, операторларын құрмет грамотасы және алғыс хаттарымен марапаттады.

https://www.youtube.com/embed/0EINhU785N0?si=KVzDdKZBszvk5fbX"

Ертең 14 маусым Дүниежүзілік қан донорлар күні. Осыған орай «Мейірімділік қанымызда!» атты жаппай қан тапсыру акциясы өтті. Шараға Алматы қаласының мәслихат депутаттары, мемлекеттік мекемелердің қызметкерлері, «AMANAT» партиясының қызметкерлері мен мүшелері, жастар қатысты.

Елімізде сан мыңдаған адам қанға мұқтаж болады. Кез келген оқыс жағдайда, немесе ота кезінде өмір нәрі ауадай қажет. Бірақ олардың барлығы дер кезінде көмекке қол жеткізе алмайды. Себебі донор жетіспейді. Әрбір үшінші пациенттің өмірін құтқару – ерікті донорлардың қолында.

НҰРДӘУЛЕТ ӘБДІҚАДЫРОВ - АЛМАТЫ ҚАЛАСЫ ҚАЛАЛЫҚ ҚАН ОРТАЛЫҒЫ ДОНОРЛАРДЫ ЖИНАҚТАУ БӨЛІМШЕСІНІҢ МЕҢГЕРУШІСІ: «Көп жағдайда қан құю ғана адамның өмірін сақтап қалады. Ал жасанды қанды бүгінгі ғылым дамыса да, әлі ешкім ойлап тапқан жоқ. Сол себепті бізге әрбір донордың келіп қан өткізуі маңызды. 1 доза қан өткізген адам 3 адам көмектесе алады. Қазіргі жастар, оқушы, жұмысшы жастар белсенді донорлардың қатарын көбейтіп жатыр».

Қалалық қан орталығы жылына 20 мыңға жуық донорлардан қан алады.  Күніне 100-ге жуық адам донор болады. Солардың бірі – 5 жылдай уақыт донор болып, біреудің өмірін құтқаруға себеп болып жүрген Сәбен Тынышқали.

СӘБЕН ТЫНЫШҚАЛИ - “AMANAT” ПАРТИЯСЫ БОСТАНДЫҚ АУДАНДЫҚ ФИЛИАЛЫНЫҢ ТӨРАҒАСЫ: «Өте күшті әсер. Біз ұжымымызбен жан жүрегіміздің қалауымен акцияға қатысуды жөн көрдік. Қуанышты сезім. Біздің қанымыз арқылы мұқтаж жандарға қол ұшын беріп, қолдау көрсетуімізге мүмкіндік деп есептейміз.  Алғаш рет емес, 2020 жылдан бері үремң бұл акцияға қатысып жатырмын. Болашақта да отбасымызбен дәстүрлі түрде жалғасады деп сенеміз».

АЙГЕРІМ ЕСІМХАН — ТІЛШІ: «Ол біреудің өмірін сақтап қалды, ал өзі жай ғана жұмысқа бара жатты. Ол ерекше ештеңе істемеді — тек қанды тегін тапсырды. Иә, донор болу – батыр болу емес шығар, бірақ біреудің жарығын сөндірмей, өмірін жалғау – адамдықтың биік үлгісі».

https://www.youtube.com/embed/ETn7TFg4lw4?si=43KjPm-zlm1iH9Ab"

https://www.youtube.com/embed/35S6yPjvgAc?si=daRJVuprxr8h0Ywv"

Адам өміріндегі маңызды шешімдердің бірі – мамандық таңдау. Өмір жолын дұрыс бағыттап, армандарға жетелейтін де, керісінше, қателікке ұрындырса, өкініш әкелетін де осы таңдау. Сондықтан әрбір жас өзінің болашағына үлкен жауапкершілікпен қарап, жүрек қалауына сай, қабілетіне үйлесетін салаға ден қойғаны дұрыс.Алматыда айтулы мәселеге байланысты мамандық таңдау жәрмеңкесі орын алған болатын.

Алматы қаласы Бостандық ауданына қарасты №94 жалпы білім беретін мектептің базасында оқушыларға кәсіптік бағыт-бағдар беру мақсатында “Менің мамандығым – менің болашағым” атты мамандық таңдау жәрмеңкесі өтті. Аталған шараға қаладағы техникалық және кәсіптік білім беру ұйымдары – барлық колледждер қатысты. Әрбір оқу орны өздерінің білім беру бағдарламаларын, оқу бағыттарын, мамандық түрлерін таныстырып, жастарға кәсіптік кеңес берді.

АЙГҮЛ ЖҰМАБЕКҚЫЗЫ АЛМАТЫ ҚАЛАСЫ БОСТАНДЫҚ АУДАНДЫҚ БІЛІМ БӨЛІМІНІҢ БАСШЫСЫ

Жәрмеңке барысында колледж өкілдері оқушылар мен ата-аналарға оқу мерзімі, қабылдау талаптары, қосымша мүмкіндіктер туралы толық ақпарат ұсынып, кәсіптік бағдар берудің маңыздылығына тоқталды.

АРУЖАН АЗАМАТҚЫЗЫ №1 АҚГПК ПЕДАГОГ-ПСИХОЛОГЫ

Мамандық – тек күнкөріс көзі ғана емес, адамның өзін-өзі табуының, дамуының басты жолы. Сүйікті ісімен айналысатын адам ешқашан жалықпайды, қиындықтарға мойымайды, әр күнін шабытпен өткізеді.

АЙГҮЛ ЖҰМАБЕКҚЫЗЫ АЛМАТЫ ҚАЛАСЫ БОСТАНДЫҚ АУДАНДЫҚ БІЛІМ БӨЛІМІНІҢ БАСШЫСЫ

АЙНҰР ОМАРХАНОВА АТА-АНА

Мамандық таңдау жәрмеңкесі – жас ұрпақтың кәсіби болашағын айқындауға бағытталған маңызды қадамдардың бірі болып табылады. Себебі еңбек нарығында қажетті маман иесі болу – табысты болашағыңның кепілі.

https://www.youtube.com/embed/EVO60QFRCb0?si=khzFT8zLeSObligX" 

Соңғы уақытта  Дипломды аз уақытта жазып беремін, бар болғаны 300 мың теңге дейтін жарнамалар көбейіп кетті. Бірақ дипломды дайын жазып беретіндердің орнын енді жасанды интеллект басты. ChatGPT секілді нейрожелілер дипломдық жұмыстарды оп-оңай жазып бере алады. Бұл үрдіс білім сапасына қалай әсер етпек? Мамандар дабыл қағуда! Толығырақ Айгерім Есімханның сюжетінде.

АЙГЕРІМ ЕСІМХАН — ТІЛШІ

Университет бітірер шақта студенттің ең басты уайымы – дипломдық жұмыс. Бұл процеске бұрын студент айлап дайындалатын. Қазір, интернетте бірнеше сағатта, тіпті минуттарда жазып беремін дейтін жарнама өріп жүр. Соңғы уақытта жасанды интеллект арқылы диплом қорғауға ұмтылатындар көбейіп барады. Дипломдық жұмысты жасанды интеллектпен жазған түлек болашақта қандай маманға айналмақ? Бұл сұрақ бүгінде алаңдатып тұр. Тіпті, ЖОО-да антиплагиатты жасанды интеллект айналып өтеді дейді мамандар.

ШЫНАР КАЛИАЖДАРОВА ХАТУ ЖУРНАЛИСТАЛИСТИКА МАМАНДЫҒЫНЫҢ ОҚЫТУШЫСЫ, PHD «Толықтай chat gpt-тің мәтіндерін көшіріп алып жазатын болса, академиялық адалдықты бұзады деген сөз. Кейбір жоғары оқу орындары тыйым салып жатыр. Біз дипломдық жұмысын тексерген кезде бірден жасанды интеллектінің стилін білеміз. Сондықтан да бірден айтылады. Оны жөндеуге мүмкіндік береміз, жөнде деп сын айтамыз. Антиплагиат арқылы шектеу қоя алмай отырмыз. Оған арнайы бағдарламалар керек. Және бұған бір заңдық тұрғыда шектеулер қажет деп ойлаймын».

Дипломдық жұмыс әр жоғары оқу орнында әртүрлі форматта. Мәселен, Халықаралық ақпараттық технологиялар университетінде дипломдық жұмыс екі бағытта — теориялық және практикалық бөлім бойынша бағаланады. Мұнда студенттер тек зерттеу жасап қоймай, оның нәтижесін нақты жоба ретінде ұсынуы тиіс.

АРУЖАН АБСАТАР ХАТУ ТҮЛЕГІ «Бүгін дипломдық жобамызды қорғадық. 100 балл алдық. Сондай күшті әсерде тұрмыз.Біз жарты жыл еңбек еттік оғанға дейін. Біздің университетте зерттеуге емес, ддипломдық жобаға көбірек мән береді. Бізде журналистер өзінің өнімін өткізу керек. Біз Астана қаласына барып арнайы барып түсірдік. Одан бөлек контент анализ жасадық».

Жасанды интеллект – заманауи құрал. Алайда оны шектен тыс қолдану білім беру сапасын әлсіретуі мүмкін. Білім – жаттау емес, түсініп игеру. Ал диплом – студенттің төрт жылда жинаған білімінің көрінісі. Сондықтан оны адал еңбектің нәтижесінде қорғау – әр студенттің парызы болмақ.

 «Біз дамыған заман болғандықтан жасанды интеллектті өтірік айтпаймын қолдандық. Бірақта толығымен қолдануға болмайды. Себебі, ол жерде кейбір кезде жалған ақпараттар болуы да мүмкін».

«Дипломды жетекшіміз көмектесіп, әуелі Құдай жәрдемдесіп, себепші болып жазып шықтық. Енді "исходник" дейді орыс тілінде. Жалпы мәліметтерді дәл осылай тұрғылардан іздедік. Қазір жасанды интеллект қатты дамыған уақытта, жасанды интеллектке мүлдем сүйенбедім деп айта аламын. Маған жасанды интеллекттің қажеті болған жоқ».

«Дипломды ешқашан сатып алмаңыздар. Бірінші курстан бастап еңбек етіңіздер. Бірінші курстан бастап тәжірибе жинап, тәжірибелеріңіздің бәрін, жинаған тәжірибелеріңізді дипплом жазу барысында қолданыңыздар».

«Негізі антиплагиат қатты қиын деп айта алмаймын. Мысалғы біздің университеттің студенттері  журналистика факультетінің студенттері барлығы антиплагиаттан жақсы өтті».

Жақында бұл мәселе бойынша  Қазақстан Республикасының Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек келесі жылы елде диплом жұмыстарын антиплагиат бойынша тексеру күшейтілетінін айтты. Сондай-ақ, барлық дипломдық жұмыстар бірыңғай базаға енгізіледі дейді.

САЯСАТ НҰРБЕК - ҚР ҒЫЛЫМ ЖӘНЕ ЖОҒАРЫ БІЛІМ МИНИСТРІ "Қазір әр диплом – цифрлық құжат, ол бірыңғай дерекқорда тіркеледі. 1991 жылдан бері берілген барлық дипломдар цифрландырылды – енді олар бірыңғай базада сақталады. Ал дипломдық жұмыстарға келсек, биыл антиплагиат бағытындағы жұмысты едәуір күшейттік.

Бүгінде Ғылыми-техникалық ақпарат орталығы құрылуда. Біз диплом жұмыстарының қалай жазылатынын жақсы білеміз – бұл нағыз конвейерге айналған, дайын база қолданылады да, тез арада компиляция жасалады. Бұған адамдар ақша төлейді. Енді плагиатқа деген көзқарас күшейтіледі. Қазірдің өзінде докторлық және магистрлік диссертациялар бойынша көптеген шағымдар түсіп жатыр. Қайтарылып жатқан жұмыстар бар.

Айгерім Есімхан, Асхат Мұсабеков, Алатау ақпараты